Welkom op de site van Celine Dejaeghere

Openingsuren : Maandag tot Zaterdag - 8 tot 20 uur
Contact : 0498/92.06.07

Recepten & Tips

Je bent hier: HomeRecepten & TipsTips › Restrictie: een vicieuze cirkel

Restrictie: een vicieuze cirkel

Restrictie: een vicieuze cirkel

Vandaag tike ik in op Google: 'restriction leads to' en de eerste hit was 'restriction leads to binging'. Over de hits die daarna kwamen gaan we niet spreken ;-), maar die eerste hit maakte me toch wel blij! Want hoewel we niet alles wat op het internet staat moeten geloven (zeker als het over voeding gaat), is dit wel een waarheid als een koe. Restrictie op vlak van voeding werkt over-eten in de hand.

De 'Binge-Restrict'-cyclus

In eerste instantie lijkt je dit misschien iets negatief, maar eigenlijk is dit mechanisme heel belangrijk geweest in onze evolutie en overleving als soort. Dit mechanisme zorgt ervoor dat we, na een periode van hongersnood of voedselschaarste, extra triggers krijgen om nadien meer te gaan eten. In het geval er dan opnieuw een periode van voedselschaarste zou volgen, hebben we voldoende reserves kunnen opbouwen om dit te overleven.

Een dieet gaat altijd gepaard met enige vorm van restrictie. Dit kan zowel fysiek als mentaal zijn. Voorbeelden van fysieke restrictie zijn: een maaltijd uitstellen of overslaan wanneer je eigenlijk honger hebt of jezelf maar een bepaalde portie eten toestaan zonder verzadigd te zijn. Voorbeelden van mentale restrictie zijn: voortdurend denken aan alle zaken die je niet mag eten omdat ze 'ongezond' of 'dikmakers' zijn of jezelf beloven dat je morgen minder gaat eten omdat je vandaag 'uit de bocht' bent gegaan.

En zelf terwijl we niet écht een dieet aan het volgen zijn hebben we vaak toch te maken met mentale restricties. Dit komt bijvoorbeeld frequent voor in de periode tussen 2 diëten: je geeft jezelf wel alles toe, maar mentaal heb je continu een schuldgevoel over het feit dat je dat doet. Het gevolg is dan ook dat je niet echt geniet van de dingen die je eet, een slechte relatie krijgt met eten en een lager zelfbeeld. Om dit gevoel tegen te gaan denken we vaak dat restrictie de oplossing is, want we kunnen onszelf immers niet vertrouwen met eten en hebben geen zelfcontrole. Maar je kan het misschien al raden, dit heeft het tegengestelde effect en houdt de vicieuze cirkel in stand.

Wat kunnen we dan wel doen?

De oplossing klinkt misschien heel simpel, maar in realiteit is het niet makkelijk om toe te passen. Zeker als je een dieetverleden achter de rug hebt, of nog volop in de dieetcultuur zit, is het niet evident om de cirkel te doorbreken. Om dit te doen is het namelijk essentieel om jezelf geen restricties meer op te leggen rond eten. Geen fysieke restricties, maar ook geen mentale. En daar wringt vaak het schoentje...

Fysieke restricties zijn iets makkelijker om aan te pakken: jezelf terug toestemming geven om alles te eten is in principe niet zo moeilijk. Maar het zijn de mentale restricties, onder andere het schuldgevoel dat daarmee gepaard gaat, wat zo moeilijk is om vaarwel te zeggen. Bewustwording hierrond is echter de eerste stap, pas daarna kan je ook echt aan de slag om hier verandering in te brengen en de cirkel te doorbreken.

Aan de slag!

Probeer je zo bewust mogelijk te zijn van restrictieve gedachten die je hebt doorheen de dag. Je kan ervoor kiezen om 1 moment per dag hierover te reflecteren, of telkens wanneer je een gedachte opmerkt deze te noteren. In het begin zal dit niet evident zijn, omdat veel van die gedachten voor ons al zodanig 'normaal' zijn. Maar oefening baart kunst :-)

Eens je bepaalde gedachten (die misschien vaak terugkeren) in kaart hebt gebracht kan je hier verder mee aan de slag. Vaak zijn deze gedachten eigenlijk irrationeel en door ze te gaan counteren met feiten zal het moeilijk worden om ze te blijven geloven. Zo ga je merken dat die gedachten na verloop van tijd minder of niet meer in je op gaan komen.

Een voorbeeld:

Een collega trakteert voor haar verjaardag met versgebakken brownies. Ze zien er lekker uit en ruiken overheerlijk, maar toch is je eerste gedachte: 'Oh nee brownies!' En de reden voor die negatieve gedachte kan heel uiteenlopend zijn: je denkt dat je niet meer gaat kunnen stoppen na 1 stuk of dat de hele dag dan 'om zeep' zal zijn, je staat het jezelf niet toe om zoetigheid te eten in de week want in het weekend 'ga je er toch altijd over', je hebt al een stuk chocolade gegeten en denkt dat het niet oké is om nog iets zoet te eten dezelfde dag, ...

Probeer de reden te achterhalen waarom je die negatieve gedachte hebt. Welke angsten zitten er hier eigenlijk achter? Als je die (of meerdere) gevonden hebt, schrijf ze dan op. Probeer vervolgens te reflecteren of deze gedachtes/angsten eigenlijk wel rationeel zijn of niet. Dit kan je op het moment zelf doen, maar is soms beter achteraf omdat je er dan rustiger over kan nadenken.

De voorbeelden hierboven zijn sowieso irrationeel:

  • 1 (of meerdere) stukken brownie kunnen er nooit voor zorgen dat je hele eetpatroon 'om zeep' is
  • Het is ook niet rationeel om te denken dat je niet zal kunnen stoppen, want je gaat echt niet voor de rest van je leven alleen maar brownies eten :-)
  • Ook het idee van enkel in het weekend zoetigheid te mogen eten of maar 1 zoetje per dag is onmogelijk om altijd toe te passen, plus je lichaam maakt echt geen verschil tussen dat stukje brownie tijdens de week of het weekend..

Een belangrijke angst die hierachter kan zitten is de angst om bij te komen, maar als we hier logisch over nadenken dan zal 1 voedingsmiddel nooit een grote schommeling in gewicht kunnen geven. Je valt toch ook niet af als je 1 stuk fruit eet, waarom zou je dan bijkomen als je 1 stuk brownie eet? Het mechanisme van bijkomen/afvallen is heel complex en wordt door veel meer bepaald dan voeding (laat staan 1 voedingmiddel) alleen.

Stel dat je de fysieke restrictie hier zou loslaten, maar de mentale niet, dan zou je wel 1 of meerder stukken eten maar je hier allesbehalve goed bij voelen. Stel dat je de mentale restrictie ook kan loslaten, dan pas zal het mogelijk zijn om ook écht te genieten van de brownies.

Wil je hier graag verder mee aan de slag? Aarzel dan niet om me te contacteren of maak meteen je afspraak online!